System zarządzania środowiskowego – ISO 14001

System zarządzania środowiskowego – ISO 14001

Profesjonalne systemy zarządzania środowiskowego – szkolenia i wdrażanie

Wdrażanie ISO 14001

W przedsiębiorstwach nowoczesnych, które mają rozległe pole działania, bardzo dobrze sprawdzają się zintegrowane systemy zarządzania. Najczęściej systemy te zwykły opierać się na systemie zarządzania jakością skonstruowanym według wymogów normy ISO 9001. Zintegrowany system zarządzania jakością jest łączony między innymi z systemem zarządzania środowiskowego (ISO 14001). Czym jest taki system i jak w praktyce funkcjonuje on na gruncie prowadzonej działalności gospodarczej?

Systemy zarządzania środowiskowego – historia

Pierwsze systemy zarządzania środowiskowego zostały stworzone w sformalizowanej formie na początku lat 90-tych ubiegłego stulecia. Ich twórcą była Międzynarodowa Organizacja Standaryzacji (ISO), która dla takich systemów opublikowała normę ISO 14001. Za pośrednictwem systemów zarządzania środowiskiem, firmy i organizacje, wdrażające takie rozwiązania w życie, miały wykazać się swoim właściwym stosunkiem do środowiska naturalnego. Wspominana norma została opracowana w myśl rozporządzenia Rady Europy z dnia 29 czerwca 1993 roku nr 1836/93 dopuszczającego dobrowolny udział organizacji sektora przemysłowego w systemie Eko-zarządzania i audytu Wspólnoty Europejskiej.

Główne przyczyny, na bazie których zaczęły być tworzone systemy zarządzania środowiskowego to przede wszystkim:

  • wzrost znaczenia kwestii związanych z ochroną środowiska naturalnego, wywołany zwiększającą się świadomością kierowników, pracowników, akcjonariuszy, itp.,
  • pojawienie się bodźców finansowych i prawnych, nakłaniających poszczególne organizacje do wdrażania działań mających na celu zmniejszenie negatywnego oddziaływania na środowisko,
  • możliwość poprawienia lub wykreowania pozytywnego wizerunku firmy – troska o środowisko naturalne jest niezmiernie ważną częścią strategii przedsiębiorstw, mogącą umocnić ich pozycję na rynku i zwiększyć konkurencyjność,
  • wzrost zainteresowania systemem zarządzania jakością, który dla wielu organizacji był podstawą do wdrażania kolejnych systemów zarządzania.

Obecnie na całym świecie rośnie liczba certyfikatów dotyczących systemów zarządzania środowiskowego. Również i w Polsce zauważalna jest taka tendencja, czego najlepszym potwierdzeniem jest fakt, że ponad 3000 organizacji w naszym kraju posiada certyfikaty ISO 14001.

Dla kogo jest dedykowany system zarządzania środowiskowego?

System zarządzania środowiskowego jest rozwiązaniem, które można wdrożyć praktycznie w każdym przedsiębiorstwie, bez względu na jego wielkość czy rodzaj branży, w którym funkcjonuje. Jego celem jest uzyskanie poprawy efektów działalności środowiskowej. W celu uzyskania certyfikatu ISO 14001, firma powinna wdrożyć i spełniać wszystkie  wymagania normy objęte zakresem certyfikacji

Jak to działa?

System zarządzania środowiskowego jest narzędziem mającym na celu ułatwienie danej organizacji, która wdrożyła go w swojej działalności, kontrolowanie wpływu wywieranego na środowisko oraz pozwalającym wykazać dbałość o środowisko i poprawny stosunek do potrzeby ochrony przyrody.

Wprowadzanie w życie norm dotyczących ochrony środowiska i zintegrowanych systemów zarządzania środowiskowego jest już koniecznością, zważywszy na wysoki poziom zanieczyszczenia środowiska naturalnego przez człowieka i podejmowaną przez niego działalność. Idea zapobiegania negatywnemu oddziaływaniu na środowisko przedsiębiorstw, wymaga wdrożenia w działalność gospodarczą systemów monitorujących wpływ owej działalności na środowisko naturalne i pomagających w ograniczaniu negatywnego wpływu podejmowanych czynności przez firmę na środowisko.

Jak wdrożyć system zarządzania środowiskowego w przedsiębiorstwie?

Wprowadzenie do struktury przedsiębiorstwa systemu zarządzania środowiskowego wymaga przeanalizowania na wstępie kosztów i korzyści wynikających z takiego działania. Na tym etapie już przyda się pomoc wykwalifikowanego doradcy z Halicki System. Nie należy zapominać, że wdrożenie systemu zarządzania środowiskiem w przedsiębiorstwie  pociąga generuje koszty związane z jego opracowaniem, wdrożeniem, certyfikowaniem i utrzymaniem w przyszłości. Podejmując decyzję o ustanowieniu systemu zarządzania środowiskowego należy ustalić czy wdrożenie w przedsiębiorstwie w obecnej jest możliwe. Można to zweryfikować poprzez ocenę rodzaju aspektów środowiskowych emitowanych przez przedsiębiorstwo, jako całość, oraz przez wyroby lub działania, a następnie przeanalizować stopień spełniania wymagań prawa środowiskowego. Jeżeli wyniki weryfikacji będą pozytywne, wówczas można podjąć decyzję o wdrożeniu w przedsiębiorstwie systemu zarządzania środowiskowego opartego o normę ISO 14001.

Wdrożenie systemu zarządzania środowiskowego jest przeprowadzane krok po kroku z uwzględnieniem następujących działań:

  • przeszkolenie pracowników,
  • określenie kontekstu organizacji, oczekiwań i potrzeb zainteresowanych stron,  zakresu i granic systemu zarządzania środowiskowego, a także polityki środowiskowej oraz wynikających z niej celów środowiskowych zgodnych ze strategią organizacji,
  • określenie aspektów środowiskowych związanych z działaniami organizacji oraz jej wyrobami i usługami oraz określenie aspektów znaczących z zastosowaniem określonej metodyki ich szacowania,
  • określenie procesów niezbędnych do uzyskania efektów środowiskowych zgodnych z polityką środowiskową prowadzoną przez organizację oraz kryteriów operacyjnych dla procesów, ocenę zgodności działania organizacji z wymaganiami,
  • monitorowanie, pomiar, analizę i ocenę efektów działalności środowiskowej w odniesieniu do procesów, polityki środowiskowej, celów środowiskowych oraz  zrealizowanych zadań środowiskowych,
  • podejmowanie czynności mających za zadanie ciągłe doskonale funkcjonowania systemu zarządzania środowiskowego.